Kennisbank
Wat zijn CROW 96a en 96b?
CROW 96a en 96b zijn de landelijke richtlijnen voor tijdelijke verkeersmaatregelen bij werk in uitvoering. Het verschil is het wegtype: 96a gaat over autosnelwegen, 96b over alle andere wegen. Ze beschrijven welke bebording, bebakening, afzettingen en omleidingen nodig zijn om verkeer én wegwerkers veilig te houden.
Het onderscheid tussen 96a en 96b
De splitsing is eenvoudiger dan de nummers doen vermoeden:
- Werk in Uitvoering 96a: werken op autosnelwegen.
- Werk in Uitvoering 96b: werken op niet-autosnelwegen.
Voor de meeste opdrachtgevers is 96b de relevante: gemeentelijke wegen, provinciale wegen, erftoegangswegen en gebiedsontsluitingswegen vallen daar allemaal onder.
Waarom het wegtype zoveel uitmaakt
Binnen 96b wordt verder onderscheid gemaakt naar wegtype en snelheidsregime (autosnelwegen, gebiedsontsluitingswegen en erftoegangswegen) en aan elk daarvan hangen andere maatregelen.
Dat is geen bureaucratie maar natuurkunde. Bij 30 km/u heeft een automobilist die een afzetting ziet ruim tijd om te reageren en is de energie bij een aanrijding beperkt. Bij 80 km/u of meer geldt geen van beide. De richtlijn vertaalt dat naar concrete eisen: de afstand waarop de eerste borden staan, de breedte van de vrije ruimte naast het werkvak, en of er een fysieke afscherming nodig is.
Het bekendste voorbeeld: boven 80 km/u is een botsabsorber voorgeschreven. Dat is geen advies maar een eis, en het beïnvloedt zowel de planning als de kosten van een project.
Wat de richtlijn behandelt
- Bebording: welke borden, in welke volgorde en op welke afstand.
- Bebakening: het markeren van de rijstrook en de versmalling.
- Afzettingen: hoe het werkvak wordt gescheiden van het verkeer.
- Omleidingen: het uitzetten van een route om het werk heen.
- Vrije ruimte: de afstand tussen het verkeer en de mensen die werken.
Voor veel voorkomende situaties bestaan standaardmaatregelen: uitgewerkte figuren die u kunt overnemen in plaats van elke situatie opnieuw te bedenken.
Is het verplicht?
CROW 96a en 96b zijn richtlijnen, geen wet. Toch is de praktische werkelijkheid dat u er niet omheen kunt.
Wegbeheerders, gemeenten, provincies, waterschappen en Rijkswaterstaat, toetsen aanvragen aan deze richtlijnen. Een verkeersplan dat ervan afwijkt zonder onderbouwing, wordt afgekeurd. En gaat er iets mis, dan is "wij volgden de richtlijn niet" een lastige positie, ook aansprakelijkheidsmatig.
Kortom: behandel het als verplicht.
Wat dit voor uw project betekent
Drie praktische gevolgen.
Het wegtype bepaalt uw budget. Werk op een weg boven 80 km/u is aanzienlijk duurder dan hetzelfde werk in een woonstraat, omdat de richtlijn zwaarder materieel voorschrijft. Weet dat vóór u begroot.
Fasering vraagt meerdere tekeningen. Verandert de verkeerssituatie per fase, dan hoort er per fase een uitwerking te zijn.
De richtlijn wordt geactualiseerd. CROW herziet de publicaties periodiek. Werkt u met een plan van een paar jaar oud, controleer dan of het nog aansluit.
Veelgestelde vragen
Veelgestelde vragen over CROW 96a en 96b
Geldt 96a of 96b voor mijn project?
Werkt u op een autosnelweg, dan 96a. In alle andere gevallen 96b. Bij twijfel: geef het wegnummer en de maximumsnelheid door, dan zoeken wij het uit.
Waar kan ik de richtlijn inzien?
De publicaties zijn te verkrijgen via CROW. Wij verwijzen bewust niet naar exacte afstanden of normbedragen op deze pagina: die staan in de publicatie zelf, en een half onthouden getal is gevaarlijker dan geen getal.
Moet ik dit zelf uitzoeken?
Nee. Wij maken het verkeersplan en richten de maatregelen in volgens de richtlijn die voor uw wegtype geldt. U hoeft alleen te vertellen waar en wanneer u gaat werken.
Wanneer heb ik echt een botsabsorber nodig?
Bij een maximumsnelheid hoger dan 80 km/u. In de praktijk gaat het om autosnelwegen, provinciale wegen en N-wegen. Zie botsabsorber huren.
Verkeersplan volgens de richtlijn
Geef locatie, wegtype en periode door. Dan tekenen wij een plan dat aan de geldende richtlijn voldoet en dat wij zelf uitvoeren.